آیت‌الله‌علم‌الهدی:

اولویت نخست مصرف زکات برای محرومان و نیازمندان است

title به گزارش Alamolhoda.com ، آیت الله علم الهدی ضمن قرائت آیاتی از سوره مومنون که خداوند می فرماید : قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ ﴿۱﴾الَّذِینَ هُمْ فِی صَلَاتِهِمْ خَاشِعُونَ ﴿۲﴾وَالَّذِینَ هُمْ عَنِ اللَّغْوِ مُعْرِضُونَ ﴿۳﴾وَالَّذِینَ هُمْ لِلزَّكَاةِ فَاعِلُونَ ﴿۴﴾ بیان کرد : در این آیه یک نکته ای است که از نظر مفسرین مورد بحث قرار گرفته است. تعدادی از مفسرین برای زکات یک معنای عام را در نظر گرفته اند که به معنای تزکیه نفس و مال را شامل می شود و علامت و ویژگی مومن این است که هم تزکیه نفس دارد و هم تزکیه مال .در تزکیه نفس آلودگی نفس پاک می شود اما در تزکیه مال چطور آلودگی آن پاک می گردد؟


تزکیه مال به عنوان حق سائل و محروم است 

ایشان ادامه داد : تزکیه مال در مقام آلودگی نیست یعنی در حقیقت آلودگی مال این است که علی رغم اینکه با عرق جبین تحصیل شده ولی غیر از این صاحب مال دیگری هم در آن حق دارد . ذات مقدس پروردگار می فرماید : وَفی أَموالِهِم حَقٌّ لِلسّائِلِ وَالمَحرومِ" در این مال دیگران هم صاحب حق اند و پرداخت آن تزکیه مال است . اگر بنا شد مال کسانی که در این ثروت و مال صاحب سهم اند پرداخت نشود و مورد تجاوز قرار بگیرد ،به مقدار این تجاوز ، مال دچار آلودگی می شود ، پس تزکیه مال به عنوان حق سائل و محروم هست . این نظریه عده ای از مفرسین است اما عده ای دیگر این نظریه را قبول ندارند و می گویند. اگر خداوند می فرمود : الذین یزکون می شود گفت که متلق زکات بیان شده اما خداوند می فرماید : وَالَّذِینَ هُمْ لِلزَّكَاةِ فَاعِلُونَ " یعنی کسانی که مجری زکات هستند . 

مسئله زکات یک مسئله اجرایی است 

عضو مجلس خبرگان رهبری ضمن بیان اینکه اجرای زکات با تزکیه درست در نمی آید به این خاطر که تزکیه نفس حرکتی است که خود صاحب نفس انجام می دهد، گفت : پس آنی که با فاعلون درست در می آید تزکیه مال است زیرا نفس نمی تواند با فاعلون همراه باشد .این آیه اشاره دارد که مسئله زکات یک مسئله اجرایی است . هم بایستی زکات تشکیلاتی ادا بشود و هم اجرای زکات حائز اهمیت است . اگر به عنوان یک عنصر تکلیفی بخواهد مطرح شود . اجرا همه موارد را شامل می شود از جمله پرداخت و اجرا ، زکات نیاز به یک جریان تشکیلاتی دارد که مسئله اسلام و مسلمین را حل کند . این واقعیتی است که قرآن کریم ما را با آن روبه رو می کند و به عنوان ویژگی های مومنان بیان می کند ولذا منظور این آیه فقط برای فردی نیست که زکات را پرداخت می کند بلکه برای شمایی که درفرآیند اجرایی شدن زکات هم تلاش می کنید نیز هست .این اصل کلی است اما آن چیزی که ما باید به آن توجه کنیم پرداخت زکات است . متاسفانه فرآیند پرداخت زکات بسیار ضعیف عمل می شود ، آن هم در فریضه ای که هم ردیف نماز است . فقری که امروز بر جامعه حاکم است فقر ارادی نیست بلکه فقر قهری است . 

فقر امروز در جامعه فقر ارادی نیست ، فقر قهری است 

ایشان در ادامه اضافه کرد : ببینید عزیزان ما دو بیان از پیامبر نسبت به فقر داریم . جایی که می فرمایند الفقر فخری " فخر مایه افتخار است " . در حقیقت دو فقر وجود دارد . آن جایی که پیامبر می فرمایند که فقر مایه فخر است برای زمانی است که فقر ارادی داشته باشد و به دیگران ببخشد و زندگی خودش را در حداقلی اداره کند و به دیگران کمک می کنند . یعنی فقری که فقیر مضطر است و به اجبار فقیر شده است . این که اقشاری که از مردم در زیر خط فقر قرار بگیرند و نتوانند نیازهای خودشان را فراهم کنند می شود : كَادَ الْفَقْرُ أَنْ یَكُونَ كُفْراً .این فقر از نظر اسلام پذیرفته نیست و باید با آن مقابله بشود . زکات به همه ی اموال تعلق می گیرد و می تواند جامعه اسلامی را ارتقا بدهد . در دین پر ارزش ما اسنادی موجود است که زکات می تواند صرف هزینه های صنعتی و پیشرفت شود . 

اولویت اول مصرف زکات ، فقرا هستند

نماینده ولی فقیه در استان خراسان رضوی با اشاره به این آیه که می گوید زکات جنبه ی اجرایی دارد بیان میکند : در زمان پیامبر زکات مطالبه می شد و مردم باید پرداخت می کردند بنابراین زکات جنبه ی اجرایی دارد و باید دریافت است اما ما به خاطر اینکه در موقعیت خاصی هستیم در کشورمان می تواند در یک حدی زکات پرداخت شود . ما بایستی زکات را دریافت و پرداخت کنیم . یک تشکیلاتی باید وجود داشته باشد که مواردی را که به آن زکات تعلق می گیرد را محاسبه کند و اعلام کند . ما یک مشکلی که داریم این است که دستگاه دریافت زکات یا به تعبیری دیگر تولید فرآیند پرداخت زکات از جانب مقام معظم رهبری به کمیته امداد سپرده شد .ما باید مراقب مصرف زکات باشیم و ببنیم آن را در کجا خرج می کنیم . این مصرف زکات باید در یک نظارت کاملا شرعی باشد زیرا در حقیقت مالکیت آن زکات برای آن فقیر است و باید مراقب باشیم که آن را جز در نیاز فقیر مصرف نکنیم .اولویت یک مصرف زکات فقرا هستند . ما باید آن جوری که وظیفه ماست در برابر فقرا عمل کنیم و مصرف زکات را در جایی جز کار فقرا خرج نکنیم مگر اینکه دیگر فقیری نداشته باشیم .

1400/08/04
14:00

افزودن دیدگاه جدید


سایتامام

کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به آیت الله علم الهدی می باشد